Haberleşme Teknolojileri Kümelenmesi (HTK) Genel Sekreteri Güneri Dürmüş,  HTK'nin, kuruluşundan itibaren 4,5G'de yerli ürün oranlarını artırma ve 5G teknolojilerini geliştirme vizyonuyla 9 yıldır çalıştığını söyledi.

Uçtan Uca Yerli ve Milli 5G Haberleşme Şebekesi (UUYM5G) Projesi'nin 2018'de 16 HTK üyesi firma ve 3 mobil operatörün ortak çalışmasıyla başlatıldığını ve Mart 2021'de sonuçlandırıldığını aktaran Dürmüş, "Bu proje sonundaki prototiplerin geliştirilmesine devam eden firmaların bir bölümü ile yeni eklenen diğer firmalarla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Araştırmaları Merkezi Başkanlığının (UDHAM) başlattığı 5G Yeni Nesil Haberleşme Şebekesi çağrısına da 14 firma başvurdu. Yine 3 mobil operatörümüzün de dahil olarak ürünlerin gelişim ve uygulanabilirliğini denetlediği bu projedeki 8 ürün tamamlanmış, 6 ürünün ise 2026 yılı içinde tamamlanması hedeflenmiştir." diye konuştu.

Operatörlerle milli ürün çalıştayları

Bunlarla birlikte 4,5G lisans yükümlülüğü kapsamında getirilen yüzde 45 yerlilik oranının 2017'de yaklaşık yüzde 2 civarındayken 2025'te operatörlerin açıkladığı rakamlarla yüzde 50'leri aştığını belirten Dürmüş, şöyle devam etti:

"Aynı başarının 5G'de de hem yerli malı hem de milli haberleşme ürünü yükümlülüğü kapsamında yerli ekosistemimizle yakalanacağına inancımız tamdır. Geliştirdiğimiz 5G ürünlerinin de mobil operatörlerimizin ticari şebekelerinde kullanılmasını bekliyoruz. 4,5G lisans sözleşmelerindeki yerlilik oranlarının yakalanmasında maalesef yabancı firmalar, mevzuata uygun olsa da ekosistemimize hiçbir katkısı olmayan yöntemlerle bu yükümlülüklerin gerçekleşmesine yol açtılar. Aynı yöntemlerin uygulanmaması adına Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), 5G ihale şartlarında 'yerli malı' yanında 'milli haberleşme ürünü' yükümlülüğünü de getirmiştir. Yerli malı oranı ilk yıl yüzde 50, ikinci yıl yüzde 55 ve üçüncü yıl yüzde 60, KOBİ'lerden ürün sağlama oranı önceki yükümlülükte yüzde 10 iken yüzde 15, 5G hizmet ve altyapılarına yönelik çekirdek şebeke, transmisyon şebekesi ve telsiz erişim şebekesine yapacağı yazılım ve donanım yatırımlarının birinci yıl en az yüzde 5'ini, ikinci yıl en az yüzde 10'unu, üçüncü ve takip eden yıllarda en az yüzde 15'ini 'milli haberleşme ürünü' tanımına uygun ürünlerden temin etmesine yönelik yükümlülük konulmuştur."